Hồ Quý Ly "cải cách mới" (Tập 3)

21) Biết rằng thế nào nhà Minh cũng sẽ lại sang đánh báo thù, Quý Ly đốc thúc dân chúng đắp thành Đa Bang (Sơn Tây) để chống lại. Dòng sông Bạch Hạc được cắm đầy cọc nhọn, để chặn đường tiến của thủy quân nhà Minh.

22) Về phía nam Nhị Hà (tức Hồng Hà) cọc nhọn đóng liên tiếp dài hơn 700 dặm. Dân ở Bắc Giang và Tam Đái được đưa sang làm nhà sẵn ở phía nam, để phòng khi giặc Minh tới, sẽ bỏ nhà từ phía Bắc mà dời tạm sang bên này.

23) Quý Ly còn cho phép các quan võ nhà Hồ được quyền mộ thêm binh lính cho riêng mình, để khi cần đến, thì sẽ hợp với lính nhà vua mà đánh giặc. Trong khi ấy, Quý Ly lại sai sứ giả sang tạ tội với nhà Minh và xin vẫn theo lệ tiến cống như cũ.

24) Bắt chước nhà Trần mở hội nghị Bình Than, Quý Ly cho họp tất cả các quan văn võ lại, để bàn việc nên đánh hay nên hòa. Người thì bàn phải đánh, người lại nói là nên hòa. Cuối cùng Quý Ly đã tuyên bố: "Nhất định phải đánh, giặc Minh sẽ không tha ta."

25) Lấy cớ là Hồ Hán Thương dám giết Thiêm Bình, vua Minh sai Chu Năng, Trương Phụ, Mộc Thạnh, Lý Bân, Trần Húc chia binh làm hai đạo, sang đánh nhà Hồ. Khi quân kéo tới Long Châu thì Chu Năng bị bệnh chết. Trương Phụ lên thay.

26) Trương Phụ đem bộ binh theo đường rừng núi, từ Quảng Tây sang đánh lấy Ba Luy (tức ải Nam Quan bây giờ). Sau đó đạo quân này lại tiến về phía tây bắc tức mé sông Cái (Hồng Hà).

27) Thủy quân của Mộc Thạnh gồm nhiều chiến thuyền, từ Vân Nam tiến sang, đánh lấy Tuyên Quang rồi rẽ ra sông Thao (cũng là Hồng Hà). Đạo quân của Mộc Thạnh đã gặp đạo quân của Trương Phụ. Cả hai cùng đóng đồn ở phía bắc sông Bạch Hạc.

28) Tuy nhà Hồ đã phòng bị từ trước, nhưng nhà Minh lại có lợi thế vì biết rằng dân chúng vẫn không phục nhà Hồ. Ngoài việc chiếm đoạt ngôi nhà Trần, Hồ Quý Ly lại còn đưa ra những cải cách mới mẻ, táo bạo, đã làm mất lòng nhiều người. Do đó, Trương Phụ liền viết hịch mà kể tội Hồ Quý Ly.

29) Trương Phụ còn sai chép tờ hịch đó thành nhiều bản, vào những mảnh gỗ nhỏ. Y viết thêm rằng: "Quân Minh kéo sang kỳ này là để lập lại ngôi vua, cho con cháu nhà Trần và cứu giúp cho dân chúng khỏi bị khổ sở vì mọi sự đổi mới của Hồ Quý Ly. Những mảnh gỗ đó, thả xuống sông, đã trôi thẳng về miền suôi.

30) Dân chúng cũng như quân lính của nhà Hồ đã vớt được những mảnh gỗ đó. Sau khi đọc xong, họ bàn với nhau là không nên đánh nữa và hãy theo hàng quân Minh. Rồi một truyền trăm, trăm truyền nghìn, lời hịch của Trương Phụ đã lan tràn đi khắp mọi nơi.

[Tiếp theo]